Thứ sáu ngày 12 tháng 3 năm 2010
  • Lãi suất thỏa thuận "Mở" đầu ra- "Trói" đầu vào
  • Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã chính thức cho phép ngân hàng thương mại thỏa thuận lãi suất cho vay trung dài hạn với doanh nghiệp kể từ ngày 26/2/2010. Tuy nhiên, các ngân hàng thương mại vẫn gặp khó bởi đầu ra đã "mở” nhưng đầu vào vẫn bị "trói" bởi trần lãi suất huy động 10,5%.

    Ngân hàng lo thiếu vốn

    Theo suy luận thông thường, việc chuyển từ cơ chế lãi suất trần sang cho vay theo thỏa thuận thì ngân hàng thương mại (NHTM) được hưởng lợi và sẽ cho vay nhiều hơn, triển vọng nền kinh tế sẽ tốt hơn khi doanh nghiệp có đủ vốn làm ăn. Tuy nhiên, vấn đề đặt ra hiện nay là đầu ra mở theo cơ chế thỏa thuận lãi suất, nhưng đầu vào vẫn bó buộc bởi trần lãi suất huy động 10,5%. Chính điều này, đã khiến NHTM khó lòng hút vốn khi còn nhiều kênh đầu tư hấp dẫn, sinh lợi lớn hơn như chứng khoán, bất động sản và vàng. Để huy động được vốn, NHTM nào cũng phải tìm cách này hay cách khác để khuyến mãi, thưởng thêm, đưa lãi suất thực trả cho khách vượt xa mức 10,5%.

    Trước tình hình đó, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNNVN) vừa có văn bản yêu cầu các chi nhánh tỉnh, thành phố kiểm tra và báo cáo tình hình khuyến mãi tiền gửi và thu phí cho vay tiền đồng tại một số tổ chức tín dụng trong thời gian qua. Việc kiểm tra và báo cáo phải được hoàn tất trước ngày 9/3/2010.

    Trước những quy định đó, Tổng giám đốc Ngân hàng Liên Việt than thở: Mở rộng lãi suất cho vay nhưng vẫn bít lãi suất đầu vào thì ngân hàng lấy đâu vốn để cho vay!

    Theo các chuyên gia tài chính, việc "trói" lãi suất đầu vào, tiền sẽ trôi nổi bên ngoài thị trường gây ra lạm phát, trong khi NHTM không có vốn để đáp ứng nhu cầu của doanh nghiệp và nền kinh tế. Hiện tại, do bị khống chế bởi mức trần 10,5%, biểu lãi suất huy động của các NHTM giống hệt nhau một cách đến nực cười. Lãi suất thấp khó lòng cạnh tranh với các kênh hút vốn khác, đã vậy cơ cấu lãi suất "cào bằng" không thể khuyến khích khách hàng gửi tiền trung và dài hạn.

    NHNNVN cho biết: Nguồn vốn huy động của hệ thống NHTM trong hai tháng đầu năm 2010 đã giảm 0,17%, do sự sụt giảm mạnh của lượng tiền gửi từ các tổ chức kinh tế (giảm 5,94%), do các doanh nghiệp tập trung tăng đầu tư từ đầu năm… Năm 2010, NHNNVN dự kiến tăng trưởng tín dụng chỉ khoảng 25% (năm 2009 tăng trưởng tín dụng 37,73%).

    Bàn về khó khăn này, ông Lê Đức Thúy- Chủ tịch Uỷ ban giám sát tài chính quốc gia- cho rằng: Việc đang "bó" trần lãi suất huy động đầu vào sẽ khiến người dân kỳ vọng tăng lãi suất nên chỉ gửi rất ngắn hạn và gây áp lực đến ngân hàng. "Chúng tôi đã kiến nghị và Thủ tướng cũng đồng tình là phải dỡ bỏ cả trần lãi suất tiền gửi 10,5%. Thủ tướng đã giao cho Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam nghiên cứu"- ông Thuý cho biết.

    Sẽ cho vay thoả thuận cả lãi suất ngắn hạn

    Ngoài những khó khăn trên, một vấn đề nữa cũng rất đáng lưu tâm là NHNNVN mới chỉ cho phép các NHTM thực hiện cơ chế thỏa thuận lãi suất cho vay trung, dài hạn. Trong khi đó, chiếm tới 60- 70% trong cơ cấu tín dụng của các NHTM hiện nay là vay ngắn hạn. Do không có đủ nguồn đầu vào tương ứng, phần lớn các NHTM đều phải tận dụng vốn ngắn hạn để cho vay.

    Để hạn chế những điểm bất cập đó, ông Thuý cũng thông báo: Thủ tướng cho rằng không điều chỉnh lãi suất cơ bản nhưng mở diện cho vay lãi suất thỏa thuận, không chỉ trung dài hạn mà còn cả ngắn hạn.

    Như vậy, nếu việc cho vay thỏa thuận mở cả đầu vào và mở rộng cả đối với cho vay ngắn hạn thì các bất cập sẽ được gỡ bỏ. Tuy nhiên, điều lo lắng hiện này là nếu "dỡ trần" liệu có xảy ra tình trạng NHTM chạy đua đẩy lãi suất lên cao và kịch bản tồi tệ của năm 2008 có thể lặp lại, khi đó lãi suất cho vay bị đẩy lên cao kỷ lục 21- 22%/năm khiến doanh nghiệp điêu đứng?

    Hà Minh

Tin liên quan
 
Thăm dò ý kiến
Quảng Cáo