Thôn Liêm Xuyên (Song Khê, TP. Bắc Giang, tỉnh Bắc Giang) nhiều năm nay được xem như một khu chứa chất thải gây ô nhiễm nặng nề. Theo người dân phản ánh, họ đang ngày ngày bị "đầu độc" bởi đủ loại chất thải của nhiều công ty đóng trên địa bàn.
Ông Nguyễn Huy Đức, trưởng thôn 7 (Song Khê, TP Bắc Giang) dẫn phóng viên báo Kinh tế Hợp tác Việt Nam ra con kênh Liêm Xuyên để tận mắt chứng kiến nguồn nước bị ô nhiễm nghiêm trọng. Ông Đức cho hay: Nguồn nước ở kênh trước đây rất trong lành nhưng từ khi Công ty TNHH giấy Bắc Hà đi vào hoạt động, nước bắt đầu ô nhiễm. Nước kênh Liêm Xuyên đổ thẳng ra sông Thương gây ra tình trạng ô nhiễm nguồn nước sông kéo dài. Hàng trăm hecta ruộng canh tác bị ô nhiễm nguồn nước tưới. Không chỉ có thế, ống khói của công ty còn ngày ngày nhả khói đen kịt ra môi trường làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến không khí.
Ngoài ra, "đóng góp" vào sự ô nhiễm ở đây còn có 2 trại lợn thuộc Công ty TNHH Hoàng Phương và Công ty TNHH Trường Thịnh ra sức "tra tấn" người dân.
Tại trại chăn nuôi lợn thuộc Công ty TNHH Trường Thịnh (trước đây là trại chăn nuôi lợn Vân Nga), cảnh tượng đập vào mắt phóng viên đầu tiên là các dãy chuồng lợn với hàng ngàn con bốc mùi tanh hôi nồng nặc. Kinh hoàng hơn là một ao lớn chứa chất thải đen đặc, dưới mặt ao là những tảng chất thải nổi lềnh bềnh, ruồi bâu kín. Điều đáng nói là ao chứa chất thải này nằm sát cánh đồng và khu vực dân cư. Bởi vậy nhiều diện tích ruộng của người dân đã thành... mảnh đất chết. Sinh hoạt của người dân bị ảnh hưởng trong môi trường ô nhiễm nặng nề.
Nằm ngay bên cạnh đó, trại lợn của Công ty TNHH Hoàng Phương cũng ô nhiễm với mức độ không kém. Theo phản ánh của người dân trong thôn, trước đây khi trại lợn chưa đi vào hoạt động, việc trồng trọt vẫn đạt năng suất cao. Tuy nhiên, khi trại lợn bắt đầu hoạt động thì hầu như cả cánh đồng bị nhuộm màu ô nhiễm, kênh mương biến thành dòng nước chết.
Được biết, khu trại của Công ty TNHH Hoàng Phương có đợt nuôi tới cả ngàn con lợn, hiện tại trong chuồng còn khoảng 300 con. Một phần chất thải được công ty xả ra các bể chứa làm biogas và một phần không nhỏ đổ thẳng ra ao của trại, khiến quanh khu vực này bị ô nhiễm nghiêm trọng.
Đánh giá về tình trạng gây ô nhiễm của Công ty TNHH giấy Bắc Hà, ông Giáp Tuấn Thơ- Phó Chánh thanh tra Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Bắc Giang- cho biết: Công ty TNHH giấy Bắc Hà vẫn chưa công khai tiêu chuẩn hệ thống xử lý môi trường theo quy định. Do đó, ngày 25/2/2011, Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Bắc Giang đã ký Quyết định số 01/QĐ-VPHC xử phạt hành chính Công ty TNHH giấy Bắc Hà 15.250.000 đồng vì gây ô nhiễm môi trường và yêu cầu nhanh chóng khắc phục. Tuy nhiên, đến nay công ty vẫn chưa có động thái tích cực xử lý tình trạng ô nhiễm.
Với 2 công ty có trại lợn, được biết, ngày 21/9/2009, Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Bắc Giang đã có Báo cáo kết quả kiểm tra xác minh việc ô nhiễm môi trường khu vực doanh trại và khẳng định: Nước thải của Công ty TNHH Hoàng Phương thải ra môi trường có 4 thông số vượt tiêu chuẩn cho phép về môi trường.
Ngày 19/10/2009, Thanh tra Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Bắc Giang đã có quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường đối với Công ty TNHH Hoàng Phương 30 triệu đồng.
Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Bắc Giang đã ra thông báo yêu cầu hai cơ sở chăn nuôi lợn nói trên thực hiện phương án chuyển đổi ngành nghề kinh doanh hoặc sớm việc di dời đến địa điểm khác, cách xa khu dân cư để không ảnh hưởng đến sức khỏe và sản xuất của nhân dân trên địa bàn TP. Bắc Giang.
Trao đổi với phóng viên báo Kinh tế Hợp tác Việt Nam, ông Trương Công Đại- quyền Chi cục trưởng Chi cục Bảo vệ môi trường tỉnh Bắc Giang- cho hay: Hai trại chăn nuôi lợn thuộc Công ty TNHH Hoàng Phương và Công ty TNHH Trường Thịnh thuộc diện cơ sở gây ô nhiễm môi trường với 2- 4 thông số vượt tiêu chuẩn cho phép của Bộ Tài nguyên và Môi trường.
Ông Trương Đức Nhẫn- quyền Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Bắc Giang- cũng thừa nhận: Nước thải của 2 công ty trên thải ra môi trường có những thông số vượt quá tiêu chuẩn cho phép về môi trường. Sở Tài nguyên và Môi trường đã nhiều lần thanh tra, kiểm tra lấy số liệu quan trắc mức độ ô nhiễm tại các đây, đồng thời đã ra nhiều quyết định xử phạt đối với những hành vi gây ô nhiễm môi trường. Tuy nhiên, xử lí xong, các công ty lại tái phạm.
Công văn gần đây nhất của Công ty TNHH Hoàng Phương gửi Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Bắc Giang khẳng định: "Trại chăn nuôi lợn Hoàng Phương tạm dừng chăn nuôi lợn kể từ ngày 15/3/2011 để vệ sinh chuồng trại, bốc, xúc phân để làm giảm thiểu mùi hôi, đảm bảo môi trường tốt".
Tuy nhiên, theo ghi nhận của phóng viên, hiện nay trại chăn nuôi lợn thuộc công ty vẫn đang hoạt động với hơn 300 con lợn và toàn bộ số chất thải tích từ nhiều năm vẫn chưa hề có dấu hiệu được xử lý.
Phải chăng các doanh nghiệp đang coi thường cơ quan chức năng, coi thường pháp luật và bàng quan với cuộc sống, sức khỏe của người dân?
Hữu Hoa
