Ông Nguyễn Thiên Văn - Phó chủ tịch Liên minh HTX tỉnh Đăk Lăk- trả lời phóng vấn của phóng viên báo Kinh tế Hợp tác Việt Nam.

- KTTT Đăk Lăk thời gian qua đã có bước phát triển như thế nào, thưa ông?

Ông Nguyễn Thiên Văn

- Trong những năm qua, tuy còn nhiều khó khăn, song các cấp ủy Đảng, chính quyền đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện Nghị quyết TW 5 (khóa IX) về tiếp tục đổi mới phát triển và nâng cao hiệu quả KTTT, trong đó xác định những quan điểm chỉ đạo và các giải pháp cần thiết nhằm củng cố và thúc đẩy KTTT phát triển, số lượng và chất lượng các HTX đã tăng lên đáng kể. Các HTX cũ đã được chuyển đổi, phát triển đa dạng hơn về ngành nghề, quy mô và trình độ đã từng bước phát triển khắc phục tình trạng yếu kém, nâng cao vị thế của mình, góp phần vào phát triển kinh tế- xã hội của Đăk Lăk. Hiện toàn tỉnh có 297 HTX, hoạt động ở nhiều lĩnh vực như nông nghiệp, công nghiệp, xây dựng, giao thông- vận tải, thương mại- dịch vụ, tín dụng… Ngoài ra Đăk Lăk còn có trên 5.000 tổ hợp tác, thu hút khoảng 65.000 thành viên hoạt động ở hầu hết các lĩnh vực, ngành nghề.

- Ông có thể nêu ra một số nguyên nhân đã và đang "kìm hãm" sự phát triển của khu vực KTTT?

- So với mục tiêu của Đảng và Nhà nước đề ra, khu vực KTTT còn nhiều yếu kém, do nhiều nguyên nhân: Nhận thức về vị trí, vai trò của KTTT trong các cấp ủy Đảng, chính quyền, cán bộ, đảng viên chưa đầy đủ, thống nhất. Các cơ chế, chính sách cho sự phát triển HTX còn hạn chế, chưa mang lại hiệu quả cao. Mặt khác, một bộ phận người dân chưa nhận thức rõ về HTX kiểu mới, chưa hiểu đầy đủ chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước đối với phát triển HTX, vẫn còn mặc cảm về mô hình HTX kiểu cũ, góp vốn vào HTX sợ làm ăn thua lỗ sẽ bị mất vốn. Nhiều HTX chưa nỗ lực phấn đấu vươn lên, thiếu tư duy chiến lược sản xuất- kinh doanh- dịch vụ đáp ứng những nhu cầu của hộ xã viên, của thị trường...

- Với cương vị là Phó chủ tịch Liên minh HTX tỉnh Đăk Lăk, đồng thời là ứng cử viên Đại biểu Quốc hội Khóa XIII, ông có kiến nghị gì về phát triển KTTT?

- Theo tôi, muốn KTTT phát triển cần phải xây dựng một khung pháp lý hoàn thiện, với những cơ chế chính sách phù hợp để tạo điều kiện hình thành các mô hình tổ chức theo liên kết ngang- nông nghiệp và nông dân- tạo thành những tổ chức có quy mô lớn sản xuất ra sản phẩm đồng nhất, an toàn theo các tiểu chuẩn UTZ CERTIFIED, 4C, Rain Forest Alliance hay Fair Trade… hiện đang là xu thế tất yếu.

Cần tiếp tục củng cố, hoàn thiện mô hình HTX kiểu mới, nâng cao hiệu quả hoạt động và vị thế của HTX. Tạo điều kiện cho các HTX mở rộng hoạt động dịch vụ, chuyển giao tiến bộ kỹ thuật, giúp xã viên tiếp cận các nguồn vốn đầu tư, tổ chức sản xuất kinh doanh, tiêu thụ sản phẩm và thông qua HTX, nông dân được hưởng các chính sách ưu đãi của Đảng và Nhà nước.

Xây dựng liên kết theo chiều dọc từ các nông hộ đến tổ hợp tác, HTX và doanh nghiệp sản xuất chế biến. Tập trung củng cố và đổi mới theo chiều sâu, tạo sự chuyển biến rõ nét trên tất cả các mặt hoạt động: Phương thức  quản lý, sản xuất kinh doanh, tăng thu nhập ổn định cho xã viên, người lao động, tăng tích lũy tài sản, vốn quỹ, phát triển kinh doanh tổng hợp đa ngành hoặc chuyên ngành, thu hút đông đảo kinh tế hộ, người lao động tham gia...

Về tổng thể, cần có những chính sách đặc thù để phát triển kinh tế- xã hội vùng Tây Nguyên, trong đó có phát triển KTTT. Liên minh HTX tỉnh cần phối hợp chặt chẽ với các sơ, ngành, tham mưu cho UBND tỉnh ban hành những cơ chế, chính sách phát triển KTTT phù hợp với sự phát triển kinh tế- xã hội địa phương.

- Xin cảm ơn ông!

Công Phương- Mai Khánh (thực hiện)