Từ "kinh nghiệm" ngậm ngùi nhìn giá tăng của năm trước, mùa vụ năm nay, mặc dù giá đã đạt đến mức kỷ lục (hơn 130.000 đồng/kg) nhưng nông dân trồng tiêu ở tỉnh Bình Phước vẫn trữ  chờ giá tăng sau khi "tham khảo" thị trường qua Internet, các phương tiện truyền thông đại chúng. Và cũng nhờ sự ham học hỏi, siêng năng lướt Web, không ngừng trau dồi trình độ Internet mà nông dân trồng tiêu ở tỉnh Bình Phước đã tận hưởng giá trị lợi nhuận cao từ cây tiêu.

Ông Nguyễn Đức Long, ấp Tam Nguyên, xã Lộc Quang đang thu hoạch tiêu

Ông Nguyễn Đức Long, ấp Tam Nguyên, xã Lộc Quang, huyện Lộc Ninh có 400 nọc tiêu, mặc dù chưa thu hoạch hết nhưng sản lượng đã đạt hơn 1 tấn (trung bình đạt 3kg/nọc). Liên tục những ngày qua nhiều thương lái khắp nơi đến ông Long dò hỏi mua nhưng ông quyết định bán cà phê trang trải các khoản chi phí phân bón, tưới, công lao động… mà ông đã vay mượn trước đó để trữ lại tiêu chờ giá tăng.

Tương tự, ông Tạ Tuấn Minh, phường Hưng Chiến, thị trấn An Lộc, thị xã Bình Long có 3.000 nọc tiêu. Do đầu tư chăm sóc đúng mức nên vụ tiêu năm nay sản lượng đạt hơn 10 tấn. Sau khi bán 3 tấn (đầu vụ) với giá 90.000 đồng/kg để trang trải chi phí chăm sóc, ông Minh quyết định trữ lại, nay tiêu tăng lên hơn 120.000/kg, ông Minh đã lãi hơn 21 triệu đồng. "Từ ngày gia đình có Internet, hầu như ngày nào tôi cũng vào mạng tìm hiểu thông tin về ngành nông nghiệp, đặc biệt giá tiêu. Những năm trước đây, cứ đến tháng tư, thời điểm thu hoạch tiêu rộ là giá giảm mạnh nhưng năm nay vẫn ổn định. Với sản lượng tiêu trong nước và quốc tế giảm thì khả năng tiêu vẫn còn tăng giá" - ông Minh nói.

Để trữ lại 2 tấn tiêu vừa thu hoạch xong, mới đây ông Nguyễn Đức Tâm, ấp 6B, xã Lộc Tấn, huyện Lộc Ninh đã bán 4 con bò (trong tổng đàn 20 con) để lấy tiền trả cho đại lý phân bón đã mua nợ vào tháng 7 năm ngoái và để chi tiêu hằng ngày.  "Lâu lắm rồi nông dân Lộc Ninh mới có được mùa vụ đạt năng suất, giá cao như năm nay. Nghe nhiều người nói tiêu còn tăng giá nên tôi quyết định trữ lại, chứ như năm trước vừa bán xong 1,5 tấn với giá 57.000 đồng/kg, chưa đầy 2 tháng sau giá tăng lên hơn 90.000 đồng, nghĩ mà tiếc đứt ruột"- ông Tâm tâm sự.

Ông Vũ Văn Tuyên, ấp 5B, xã Lộc Tấn, huyện Lộc Ninh, có 4.000 nọc tiêu, đã hơn 15 năm gắn bó với cây tiêu cho biết, không riêng gì ông mà nhiều hộ gắn bó lâu với cây tiêu, có diện tích lớn trong vùng cũng đều trữ tiêu chờ tăng giá. Mặc dù dự báo cũng chỉ là dự báo, không thể chắc chắn, nhưng với tình hình thời tiết tác động không thuận lợi ở một số nước chuyên trồng tiêu như: Ấn Độ, Brazil và một số nước Châu Á khác làm sản lượng tiêu giảm, thì có thể đến độ tháng 9 năm nay tiêu sẽ tiếp tục tăng lên 150.000 - 160.000 đồng/kg. Ông Tuyên tính toán: "Nếu bán đầu vụ với giá khoảng 90.000 đồng/kg thì hiện nay tính ra hơn 12 tấn tiêu của tôi đã mất đứt cả trăm triệu đồng".

Chị Nguyễn Thị Thủy, chủ đại lý thu mua tiêu ở phường Phước Bình, thị xã Phước Long, cho biết: "Khoảng tháng 3 đến tháng 4 (thời điểm tiêu cho thu hoạch), hầu hết tiêu sau khi thu hoạch đã được nông dân bán để lấy tiền trả nợ vật tư nông nghiệp, chi tiêu. Thời điểm này những năm trước, trung bình mỗi ngày đại lý của tôi thu mua hàng chục tấn nhưng hiện mỗi ngày chỉ được vài ba trăm kg, ai cũng cho biết tiêu còn nhưng trữ chờ tăng giá".

Ông Nguyễn Quang Cánh, Phó giám đốc Sở Công thương tỉnh Bình Phước cho biết, mặc dù thời tiết có biến đổi, tiêu cho thu hoạch trễ hơn năm ngoái nhưng nhìn chung năm nay nông dân trồng tiêu ở tỉnh Bình Phước được mùa, sản lượng tăng. Khác với những năm trước đây, năm nay nhiều hộ nông dân đã tích trữ tiêu sau khi thu hoạch, số đông chỉ bán với số lượng để đủ trang trải cho chi phí đầu tư trước vụ.

Tuy chưa có một thống kê cụ thể về sản lượng thu hoạch, bán ra nhưng hiện lượng tiêu còn tích trữ trong dân còn rất lớn. Với tình hình sản lượng tiêu giảm ở nhiều nước có sản lượng tiêu lớn thì việc người nông dân tích trữ tiêu chờ tăng giá sẽ không có gì mạo hiểm và khó gặp rủi ro.

Để giá trị cây tiêu mang lại lợi nhuận cao cho người trồng, cần tăng cường, mở rộng phổ biến thông tin về tình hình thị trường giá cả đến người dân; nghiên cứu, tìm ra giống tiêu thích hợp cho từng vùng miền; tăng cường cán bộ khuyến nông để hỗ trợ kỹ thuật trực tiếp cho người trồng tiêu...   

Bùi Thanh Liêm