Thời gian gần đây, hoạt động khai thác cát trái phép trên các đoạn sông chảy qua Hà Nội lại tái diễn nghiêm trọng làm thay đổi dòng chảy, xói lở hệ thống đê điều, gây ô nhiễm môi trường.

(Ảnh minh họa)

Theo thống kê của cơ quan chức năng, trên các tuyến sông thuộc địa bàn thành phố Hà Nội có tới 22 điểm khai thác cát, trong đó có tới 14 điểm không được cấp phép vẫn ngang nhiên hoạt động. Trong tổng số 214 bến bãi kinh doanh vật liệu xây dựng có tới 179 điểm không được cấp phép…Hoạt động khai thác cát trái phép tập trung chủ yếu trên hai tuyến sông Hồng và sông Đuống tại địa bàn các huyện: Từ Liêm, Ba Vì, Sơn Tây, Phúc Thọ, Đông Anh, Hoàng Mai, Phú Xuyên…

Trong các sông Hồng, sông Đuống, sông Đà (đoạn chảy qua Hà Nội), sông Hồng được các chủ các tàu khai thác cát trái phép nhắm đến bởi lưu vực sông Hồng tập trung một lượng lớn cát đen cho lợi nhuận cao. Đáng chú ý, hầu hết các chủ tàu khai thác cát vi phạm đến từ các địa phương lân cận như: Bắc Ninh, Hải Phòng, Hải Dương, Phú Thọ… Họ thường chọn những địa điểm giáp ranh như Sơn Tây- Ba Vì, Phúc Thọ- Đan Phượng, Đan Phượng- Mê Linh, lợi dụng đêm tối, tập trung ở những khúc sông vắng người, neo đậu tàu, thả "vòi rồng" xuống lòng sông hút cát.

Trao đổi với phóng viên Báo Kinh tế Hợp tác Việt Nam, lãnh đạo Phòng Cảnh sát giao thông đường thủy- Công an thành phố Hà Nội cho biết: Từ đầu tháng 4/2011 đến nay đã có 23 trường hợp khai thác cát trái phép bị cảnh sát giao thông đường thủy phát hiện, bắt giữ trên sông Hồng và sông Đuống. Trong đó có tới hơn một nửa số vụ vi phạm thuộc chuyên đề xử lý vi phạm khai thác cát đen trên sông Hồng. Qua kiểm tra thực tế cho thấy, phần lớn các điểm khai thác đều không được cấp phép, chỉ số ít những điểm được cấp phép thì việc khai thác lại vượt quá phạm vi cho phép và không hề có phương án bảo đảm trật tự an toàn giao thông đường thủy.

Điều đáng nói là lợi nhuận thu được từ việc khai thác cát rất cao nên những đối tượng khai thác cát trái phép rất manh động và liều lĩnh, sẵn sàng chống trả lực lượng chức năng để bảo vệ tàu thuyền. Khi bắt gặp lực lượng chức năng làm nhiệm vụ, "cát tặc" sẵn sàng giằng co, chống đối, không xuất trình giấy tờ, đóng cửa tàu không cho vào, để phương tiện trôi tự do… gây khó khăn cho việc xử lý của lực lượng chức năng.

Bên cạnh đó, đang có thực tế bất cập: thiếu bến bãi tạm giữ phương tiện vi phạm. Mỗi chiếc tàu dài gần 20m, rộng 3m, cả dàn thuyền, tàu vi phạm bị tạm giữ thì không biết sẽ cần đến bao nhiêu diện tích mới đáp ứng nổi. Chính vì thế mà nhiều địa phương cũng "ngại" xử lý tàu, thuyền hút trộm cát.

Mong rằng chính quyền địa phương, các cơ quan chức năng ở Hà Nội có những biện pháp xử lý kiên quyết để tình trạng khai thác cát trái phép trên hệ thống sông ngòi của Thủ đô nhanh chóng chấm dứt.

 Hữu Hoa