Bình Khê là xã miền núi thuộc huyện Đông Triều, Quảng Ninh, có diện tích tự nhiên 58 km2, đất canh tác nông nghiệp 468 ha, trong đó 191 ha cấy lúa 2 vụ, còn lại là đất đồi, đất hoang hóa.

Ông Phạm Văn Thành- Chủ nhiệm HTX báo cáo hoạt động của HTX tại hội nghị

Năm 2005, HTX nông nghiệp Bình Khê chuyển đổi theo Luật HTX năm 2003, thành HTX dịch vụ nông nghiệp nhưng vẫn giữ mô hình HTX toàn xã. Với 2.676 hộ, 7.825 nhân khẩu, trong đó 63% số hộ sản xuất nông nghiệp, còn lại kinh doanh thương mại, xây dựng và các ngành nghề khác, HTX kinh doanh các khâu dịch vụ phục vụ sản xuất nông nghiệp. Từ năm 2008, khâu dịch vụ điện nông thôn được chuyển giao cho ngành điện quản lý, HTX tập trung vào các khâu dịch vụ thủy nông, điều tiết tưới tiêu nội đồng; dịch vụ cung ứng phân bón, thuốc trừ sâu; dịch vụ dự báo phòng trừ sâu bệnh và dịch vụ chuyển giao kỹ thuật.

Sau khi đại hội chuyển đổi, ban Chủ nhiệm HTX đã tuyên truyền, động viên một số xã viên góp vốn tham gia là thành viên HTX dịch vụ. Năm 2006, có 42 xã viên tham gia, số vốn huy động được 65 triệu đồng. Đến năm 2010, HTX dịch vụ nông nghiệp Bình Khê đã   tăng số vốn lên 1.054 triệu đồng.

Để phát triển, HTX không ngừng đổi mới, bổ sung nội dung hoạt động, đặc biệt là củng cố các khâu dịch vụ phục vụ nông nghiệp và mở rộng hệ thống kinh doanh dịch vụ bán lẻ các mặt hàng thiết yếu phục vụ sinh hoạt và đời sống nhân dân trong xã. Đến nay, với 10 điểm dịch vụ, HTX  đã gần phủ kín mỗi thôn một "cửa hàng bán lẻ", tạo việc làm ổn định cho hàng chục xã viên với thu nhập ổn định từ 1,2-1,5 triệu đồng/người/tháng.

Với số vốn huy động ngày càng cao, ngoài việc cung ứng đủ và kịp thời cho nhu cầu sản xuất của xã viên trong xã, HTX còn cung ứng cho nhân dân một số xã lân cận, vì thế doanh thu bình quân tăng từ 15%-20%/năm (năm 2005 mới đạt 650 triệu đồng, năm 2010 tăng lên 5,5 tỷ đồng, dự kiến 2011 HTX sẽ đạt doanh thu từ 6,5- 7 tỷ đồng). Hàng năm, HTX cung ứng từ 850- 950 tấn phân bón vô cơ; từ 14- 16 tấn giống cây trồng các loại; từ 70- 80 tấn thức ăn gia súc, gia cầm... phục vụ xã viên sản xuất. 5 năm qua, HTX luôn bảo đảm cung ứng đủ và kịp thời các loại vật tư nông nghiệp phục vụ sản xuất với chất lượng và giá cả ổn định.   

Để nâng cao năng suất cây trồng, HTX nghiên cứu, thí điểm và triển khai những giống lúa phù hợp với thổ nhưỡng Bình Khê. Đến nay, các giống lúa Khang Dân 18, Hương Thơm số 1 và lúa lai luôn cho năng suất cao, từ 57- 60 tạ/ha/năm. HTX cũng lựa chọn được các giống cây màu như ngô lai, lạc, củ đậu... năng suất từ 22- 44tạ/ha/năm, doanh thu đạt từ 80- 90 triệu đồng/năm trên diện tích 70ha, được coi là cây màu giúp xã viên làm giàu.

Thực hiện chương trình xây dựng cánh đồng 50 triệu đồng/ha/năm, HTX Bình Khê đã đầu tư mua 10 máy làm đất, đảm nhiệm khoảng 25% diện tích, tạo việc làm cho 20 lao động; thực hiện kỹ thuật gieo thẳng đạt 80% diện tích; phối kết hợp với cơ quan chức năng dự báo tình hình sâu bệnh để phòng ngừa từ xa... nên diện tích, năng suất và giá trị trên 1 ha gieo trồng ngày càng cao. HTX định biên 5 lao động chuyên quản lý trên 30 km kênh mương nội đồng, phụ trách máy bơm, công suất 350m3/h, bảo đảm tưới tiêu trên 80% diện tích gieo trồng, 20% diện tích còn lại là do tự chảy. Năm 2005, mới chỉ có 113 ha, đạt năng suất gần 55 tạ/ha/năm thì năm 2010 tăng lên 159 ha, năng suất đạt gần 60 tạ/ha/năm và giá trị đạt 105 triệu đồng/ha. Đời sống của nhân dân trong xã ngày càng được cải thiện, tỷ lệ hộ nghèo đến năm 2010 chỉ còn 3,4%.

Hưởng ứng chương trình xây dựng nông thôn mới, ngoài việc tích cực, chủ động mở rộng mạng lưới và nội dung các loại dịch vụ phục vụ sản xuất nông nghiệp, HTX còn chủ động liên doanh, liên kết mở nhiều lớp dạy nghề cho xã viên và nhân dân trong xã như nghề nuôi nấm sò, nấm rơm, nuôi bò sữa, nghề móc chỉ xuất khẩu... cho 150 lao động nông thôn có hoàn cảnh khó khăn, trong đó khoảng 10% là người khuyết tật. HTX còn tổ chức dịch vụ vệ sinh môi trường, thu gom chế biến rác thải, vừa tạo phân vô cơ phục vụ trồng màu, trồng hoa cao cấp, vừa tạo việc làm cho hàng chục lao động.

Đinh Quận